Twitter gaat ten onder aan zijn eigen succes

Ongeveer twee jaar geleden gaf ik een lesje Twitter aan collega’s van De Gelderlander. Het was de fijne periode waarin het grote publiek het sociale medium nog niet had ontdekt. Ik kon enthousiast vertellen over hoe ik af en toe een nieuwtje oppikte via Twitter, maar dat het vooral een interessant en nuttig platform was waar je nuttige links vond die je naar de uithoeken van het internet verwezen.

Inmiddels is het goed zoeken naar journalisten die Twitter niet als eerste openen als ze ’s ochtends wakker worden. Als er immers in de laatste uren iets belangwekkends is gebeurd, lezen we het daar en niet in de krant. Helaas heeft de immense populariteit Twitter voorgoed veranderd. Het is een complete chaos geworden.

Het is nogal een verantwoordelijkheid, zo’n twitteracount. Vergelijkbaar met een Tamagotchi. Je weet wel, dat digitale huisdier dat ouders van jonge kinderen in de jaren ’90 tot waanzin dreef. Twitter is precies als zo’n digitaal diertje. Weet je je followers niet op tijd te voeden met unieke informatie, dan surf je niet mee op de gigantische golf van miniberichtjes. Gevolg: je raakt totaal ondersneeuwd in de wijsheid van de massa en je mening doet er niet meer toe.

Als simpel studentje journalistiek was het voor mij nou juist zo enerverend om te ervaren de eerste te zijn. Als ik een leuk filmpje vond, dan twitterde ik erover en retweetten mijn followers dat. Vaak kreeg ik dan mentions met ‘bedankt’ of ‘leuk filmpje, heb je deze ook gezien?’ Ik kwam in contact met interessante tweeps zoals Raymond Janssen en Juul Martin. Beiden heb ik later ook irl (in real life) ontmoet en het zijn inmiddels contacten die mij helpen journalistieke verhalen te maken. Nuttig. Ook zoeken op hashtags was ooit nuttig. Nu zijn alle zoekopdrachten, van #durftevragen tot #Nijmegen, ontzettend diffuus geworden.

Toen er drie of twee jaar geleden een brand uitbrak, was ik er als eerste bij om erover te twitteren. Nu is er altijd wel iemand dichterbij met ook nog eens een betere camera. Vaak niet-journalisten die geruchten als feiten presenteren.

Maxime Verhagen had nog tijd om te reageren op mijn vraag of hij had gedreigd met opstappen als de PvdA en Christenunie niet instemden met een bepaald verzoek van de NAVO. Kabinet Balkenende IV is daar later op gevallen. Eventjes mocht ik me als twitternerdje wanen in de rol van binnenhofverslaggever.

Twitter is veranderd. Steeds vaker zie ik geërgerde twitteraars zich op een cynische manier in een debat mengen. Het aantal nuttige discussies is afgenomen en ik neem geregeld een geagiteerde sneer waar. Columnist Bert Brussen heeft er zijn beroep van gemaakt andere twitteraars een digitale tik op de vingers te geven, maar moet het des te vaker zelf ontgelden; niet iedereen begrijpt zijn stijl van sarcasme, anderen nemen het juist over omdat ze denken dat je zo hoort te twitteren.

Zelf maak ik me meer dan eens schuldig aan klagen. Klagen over apparatuur of service van bedrijven, over het weer of de economie of allebei. Voorheen kreeg ik dan een hart-onder-de-riem-tweet of werd er zelfs hulp aangeboden. Tegenwoordig hoor ik bijna niks meer, óf er komt een berichtje binnen van iemand die vindt dat ik niet zo moet klagen.

En dan is er nog de informatie overload. De wist-ik-al-mentions of de klacht dat we allemaal over Wie Is De Mol en The Voice Of Holland twitteren. Piet Römer is dood. Echt waar? Ja. En dat Joran van der Sloot 28 jaar de cel in gaat, ‘dat weten we nu wel’. Vroeger – paar jaartjes terug dus, hè – was het leuk dat er een platform bestond waar we elkaars ideeën en meningen konden uitwisselen, maar nu zijn er zoveel meningen dat we door de bomen het bos niet meer zien en het liefst daarom alles maar omkappen.

Het is niet gek. Het vergt nogal wat maatschappelijk en sociaal inzicht om de filter zo in te stellen dat je de vruchten nog kunt plukken van twittergebruik. En dan nog is het moeilijk om je wars van alle populariteit van een onderwerp afzijdig te houden van commentaar. Zo twitterde Dominique Weesie vorige week de foto van Henk Bleker met zijn vriendin in badkledij. Ik drukte bijna uit automatisme op de retweetknop, omdat ik wist dat het ging ‘scoren’, maar bedacht me net op tijd dat dit shownieuws bij de roddelpers hoort. En daar wil ik dan liever niet bij horen.

De voorspelbaarheid is enorm. Een hoofddoekjesdebat, een zorgverzekering die de ‘behandeling’ van homo’s dekt of een foto van een halfblote Henk Bleker doen het op Twitter altijd beter dan de vragen over en misschien wel de antwoorden op de politieke situatie in Hongarije. Die marge in aandacht is zelfs terug te zien in de kranten en actualiteitenprogramma’s. Bleker is hot en media weten het onderwerp feilloos bij de roddeljournalistiek weg te kapen: meneer Bleker, het houdt de gemoederen nogal bezig (twittercrowd, I mind you), mag ik u feliciteren met de relatie? Als het de gemoederen maar bezighoudt, dan zijn alle vragen geoorloofd, niet waar?

Een tijd lang stond de volgende zin in mijn profiel: ‘La parole est le vehicule de la penseé.’ ‘Het woord is het voertuig van de gedachte.’ We krijgen via Twitter inzicht in een wereld waar talloze verschillende gedachten wreed en meeslepend of juist subtiel en lichtzinnig op het koord van de twittertijdlijn dansen. Met hier en daar een scherpe blik op de maatschappij, economie en politiek. Helaas moet ik de vraag ‘what’s in it for me’ steeds vaker beantwoorden met: niets. Het lijkt erop dat Twitter ten onder gaat aan zijn eigen succes.

 

Ps. Natuurlijk zijn veel twitteraars nog steeds de moeite waard om te volgen. Een kleine selectie: Wim van de Louw Sywert van Lienden, Clement Tonnaer, Jeroen Bijl, Rachid Finge, Eelco Bosch van Rosenthal en voor de diehard twitteraars Bas Paternotte.